DR. ΝΤΟΥΡΑΚΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ

MD, PhD, FACS

ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

Απόφραξη Εντέρου (Ειλεός)

Η απόφραξη εντέρου ή ειλεός είναι η κατάσταση κατά την οποία το περιεχόμενο του εντέρου (τροφή, υγρά, αέρια) αδυνατεί να προχωρήσει φυσιολογικά προς την έξοδο. Πρόκειται για μια δυνητικά απειλητική κατάσταση για τη ζωή, καθώς η συσσώρευση περιεχομένου προκαλεί διάταση του εντέρου, διακοπή της αιμάτωσής του και, αν δεν αντιμετωπιστεί εγκαίρως, μπορεί να οδηγήσει σε νέκρωση (γάγγραινα) ή διάτρηση.

Ο Γενικός Χειρουργός Dr. Δημήτριος Ντουράκης, Αναπληρωτής Καθηγητής Χειρουργικής, τονίζει ότι κάθε υποψία ειλεού απαιτεί άμεση νοσοκομειακή αξιολόγηση. Η έγκαιρη διάγνωση μπορεί συχνά να προλάβει ένα μεγάλο χειρουργείο ή να επιτρέψει τη χρήση ελάχιστα επεμβατικών τεχνικών.

Τύποι και Αίτια Ειλεού

Η απόφραξη διακρίνεται σε δύο βασικές κατηγορίες:

1. Μηχανικός Ειλεός

Συμβαίνει όταν υπάρχει ένα φυσικό εμπόδιο που φράζει τον αυλό του εντέρου. Τα συχνότερα αίτια είναι:

Μετεγχειρητικές Συμφύσεις: “Ουλές” από προηγούμενα χειρουργεία που περισφίγγουν το έντερο (το συχνότερο αίτιο στο λεπτό έντερο).
Κήλες: Εγκλωβισμός τμήματος του εντέρου μέσα σε μια κήλη (περισφιγμένη κήλη).
Όγκοι: Καρκίνος του παχέος εντέρου που στενεύει σταδιακά τον αυλό μέχρι την πλήρη απόφραξη.
Συστροφή: Όταν το έντερο περιστρέφεται γύρω από τον εαυτό του, διακόπτοντας την κυκλοφορία του αίματος.

2. Παραλυτικός ειλεός

Εδώ δεν υπάρχει φυσικό εμπόδιο, αλλά το έντερο σταματά να κινείται (παράλυση περισταλτισμού). Συμβαίνει συχνά μετά από μεγάλα χειρουργεία, σοβαρές λοιμώξεις (περιτονίτιδα) ή λόγω λήψης συγκεκριμένων φαρμάκων.

Συμπτώματα: Τα "Καμπανάκια" Κινδύνου

Τα συμπτώματα εξαρτώνται από το σημείο της απόφραξης, αλλά συνήθως περιλαμβάνουν:

Έντονο, κολικοειδή πόνο στην κοιλιά.
Ναυτία και εμετούς (συχνά με έντονη οσμή).
Μεγάλο φούσκωμα (τυμπανισμός) της κοιλιάς.
Αδυναμία αποβολής αερίων και κοπράνων (το πιο χαρακτηριστικό σύμπτωμα).

Διάγνωση και Πρώτες Ενέργειες

Στο νοσοκομείο, ο Dr. Ντουράκης θα επιβεβαιώσει τη διάγνωση με:

Κλινική εξέταση: Έλεγχος για κήλες και εντερικούς ήχους.
Ακτινογραφία κοιλίας: Για τον εντοπισμό υδραερικών επιπέδων (σημάδι ειλεού).
Αξονική Τομογραφία (CT): Η πιο ακριβής εξέταση για να βρεθεί το ακριβές σημείο και η αιτία της απόφραξης.

Η αρχική αντιμετώπιση περιλαμβάνει την τοποθέτηση ρινογαστρικού σωλήνα (Levin) για την αποσυμφόρηση του στομάχου και τη χορήγηση ορών για την αναπλήρωση υγρών.

Χειρουργική Αντιμετώπιση: Η Λύση

Αν η απόφραξη δεν υποχωρήσει με συντηρητικά μέσα ή αν υπάρχουν σημάδια ισχαιμίας του εντέρου, το χειρουργείο είναι μονόδρομος.

Ο Dr. Δημήτριος Ντουράκης εφαρμόζει Λαπαροσκοπικές και Ρομποτικές τεχνικές ακόμα και σε περιπτώσεις ειλεού, εφόσον οι συνθήκες το επιτρέπουν:

Λύση Συμφύσεων: Απελευθέρωση του εντέρου από τις ουλές που το πιέζουν.
Αποκατάσταση Κήλης: Επαναφορά του εντέρου στην κοιλιά και ενίσχυση του τοιχώματος με πλέγμα.
Εκτομή Εντέρου: Αν ένα τμήμα του εντέρου έχει νεκρωθεί ή αν υπάρχει όγκος, αφαιρείται το πάσχον τμήμα και ακολουθεί αναστόμωση (ένωση).

Η χρήση του ρομποτικού συστήματος Da Vinci Xi προσφέρει στον χειρουργό τη δυνατότητα να εργαστεί με μεγάλη ακρίβεια ανάμεσα στις διατεταμένες έλικες του εντέρου, μειώνοντας τον κίνδυνο τυχαίου τραυματισμού και επιταχύνοντας την ανάρρωση του ασθενούς.

Συχνές Ερωτήσεις για Απόφραξη Εντέρου (Ειλεό)

Ο ειλεός απαιτεί πάντα άμεση χειρουργική αντιμετώπιση;

Όχι πάντα. Ορισμένες περιπτώσεις (όπως ο ειλεός από συμφύσεις) μπορεί να υποχωρήσουν με συντηρητική αγωγή. Ωστόσο, η απόφαση πρέπει να λαμβάνεται μόνο από χειρουργό μετά από στενή παρακολούθηση.

Μπορεί ο ειλεός να προκληθεί από δυσκοιλιότητα;

Η χρόνια δυσκοιλιότητα μπορεί να οδηγήσει σε “κοπρώδη ενσφήνωση”, η οποία προκαλεί μηχανική απόφραξη, ειδικά σε ηλικιωμένους ασθενείς.

Πόσο επικίνδυνη είναι η καθυστέρηση της επέμβασης;

Η καθυστέρηση μπορεί να οδηγήσει σε νέκρωση του εντέρου. Αν το έντερο νεκρωθεί, η επέμβαση γίνεται πολύ πιο σύνθετη και ο κίνδυνος περιτονίτιδας αυξάνεται δραματικά.

Θα χρειαστώ στομία (σακουλάκι);

Στις περισσότερες προγραμματισμένες ή έγκαιρες επεμβάσεις, η στομία αποφεύγεται. Απαιτείται συνήθως μόνο σε περιπτώσεις σοβαρής μόλυνσης της κοιλιάς (περιτονίτιδα) ή αν το έντερο είναι πολύ οιδηματώδες για να γίνει ασφαλής ένωση.

Πώς μπορώ να προλάβω έναν ειλεό;

Αν έχετε κάνει χειρουργεία στην κοιλιά, μια δίαιτα πλούσια σε φυτικές ίνες και καλή ενυδάτωση βοηθούν. Αν έχετε κήλη, η προγραμματισμένη αποκατάστασή της είναι ο καλύτερος τρόπος να αποφύγετε έναν επείγοντα ειλεό (περίσφιξη).

Dr. Δημήτριος Ντουράκης, MD, PhD, FACS
Αναπληρωτής Καθηγητής Χειρουργικής
Διευθυντής Ελάχιστα Επεμβατικής Χειρουργικής Κλινικής, Ιατρικό Κέντρο Π. Φαλήρου

Στον ειλεό, ο χρόνος είναι ο κρισιμότερος παράγοντας. Επικοινωνήστε άμεσα για μια έγκυρη και σωτήρια ιατρική παρέμβαση.